Thu ngân sách từ nhà, đất tăng mạnh nên mừng hay lo?

Theo Bộ Tài chính, 5 tháng đầu năm, thu ngân sách từ nhà, đất đạt 90.600 tỷ đồng, tăng hơn 78% so với cùng kỳ 2023. Thu ngân từ nhà đất tăng mạnh, vậy nên mừng hay lo?

0:00 / 0:00
0:00
  • Nam miền Bắc
  • Nữ miền Bắc
  • Nữ miền Nam
  • Nam miền Nam
Nhiều địa phương thời gian qua đã đẩy mạnh đấu giá đất nhằm tăng thu ngân sách. Ảnh minh họa.
Nhiều địa phương thời gian qua đã đẩy mạnh đấu giá đất nhằm tăng thu ngân sách. Ảnh minh họa.

Tại báo cáo gửi Chính phủ mới đây, Bộ Tài chính cho biết lũy kế 5 tháng đầu năm thu ngân sách đạt 898.400 tỷ đồng.

Hai trong số 3 khoản thu cân đối ngân sách ghi nhận tăng trưởng là thu từ nội địa và xuất khẩu, lần lượt là 17% và gần 8%. Trong khi đó, thu từ dầu thô giảm 5,5%, còn khoảng 24.700 tỷ.

Đóng góp cho mức tăng thu nội địa là khoản thu từ nhà đất, với 90.600 tỷ đồng. Mức này cao hơn 78% so với cùng kỳ năm ngoái.

Thu từ nhà đất tăng mạnh, theo Bộ Tài chính nhờ phát sinh số tiền nộp đầu năm nay từ các cuộc đấu giá, giao đất của các địa phương vào cuối 2023. Trong đó, dự án Vinhomes Vũ Yên (Hải Phòng) góp khoảng 5.600 tỷ, Ecopark (Nghệ An) 1.000 tỷ, Phố Mới (Hưng Yên) 700 tỷ, khu dân cư Mai Bá Hương (Long An) khoảng 970 tỷ đồng.

Đồng thời, một số địa phương cũng phát sinh thu tiền thuê đất một lần với một số dự án như Vinhomes Vũ Yên 1.000 tỷ, dự án Mặt trời Kiên Giang 644 tỷ, cáp treo Hòn Thơm 570 tỷ, EcoLand (Hưng Yên) 580 tỷ.

Ngoài ra, tiền thu từ nhà, đất tăng mạnh so với cùng kỳ bởi 5 tháng đầu năm 2023 thực hiện chính sách gia hạn thuế và tiền thuê đất theo Nghị định 12, làm giảm số tiền thu khoảng 38.000 tỷ đồng.

Thị trường bất động sản chưa phục hồi hoàn toàn, song có những tín hiệu khởi sắc. Nhiều chủ đầu tư rục rịch quay trở lại thị trường qua động thái khởi công và mở bán dự án mới. Tuy vậy, giới chuyên gia dự báo năm 2025 thị trường địa ốc mới ấm trở lại.

Cũng theo báo cáo của Bộ Tài chính, tháng 5, ngân sách chi khoảng 140.000 tỷ đồng. Sau 5 tháng, ngân sách nhà nước đã chi khoảng 656.700 tỷ đồng, bằng khoảng 31% dự toán, tăng 0,5% so với cùng kỳ.

Nên mừng hay lo?

Theo Bộ Tài chính, năm 2013 tổng thu tiền sử dụng đất và tiền thuê đất vào ngân sách nhà nước, trong đó có thu từ hoạt động đấu giá đất, của 63 tỉnh thành trên cả nước đạt gần 63,7 ngàn tỷ đồng, chiếm khoảng 7,8% tổng thu ngân sách cả nước.

Đến năm 2018, tổng nguồn thu từ đất đai trên cả nước đã lên tới gần 218,7 ngàn tỷ đồng, chiếm 16,58% tổng thu ngân sách nhà nước.

Như vậy sau 5 năm, nguồn thu từ đất đai trên cả nước đã tăng khoảng 3 - 4 lần và tỉ lệ thu từ đất đai trong tổng thu ngân sách nhà nước cũng tăng hơn 2 lần.

Trong thời gian qua, dù chịu ảnh hưởng bởi dịch bệnh và nhiều yếu tố bất lợi nhưng số thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, đấu giá đất vào ngân sách vẫn tăng qua các năm.

Cụ thể, số thu ngân sách từ đất đai năm 2019 đạt khoảng 232,7 ngàn tỷ đồng, năm 2020 đạt 254,8 ngàn tỷ đồng, năm 2021 đạt hơn 172 ngàn tỷ đồng.

Tỉ lệ nguồn thu đất đai trong tổng thu ngân sách nhà nước 3 năm trên lần lượt là 16,49%, 16,85%, và giảm xuống 15% vào năm 2021 do thị trường bất động sản "đóng băng" trong thời gian dài.

Năm 2022, theo Bộ Tài chính, các khoản thu về nhà, đất vượt 54,5% do thị trường bất động sản duy trì đà phát triển từ cuối năm 2021, các địa phương đã đẩy mạnh triển khai công tác giải phóng mặt bằng, đấu giá đất, đôn đốc thu tiền sử dụng đất và xử lý thu hồi nợ đọng của các dự án đã thực hiện giao đất, góp phần tăng thu tiền sử dụng đất năm 2022 so dự toán.

Năm 2023, theo Bộ Tài chính, lũy kế thu NSNN ước tính đến hết ngày 31/12/2023 ước đạt 1.752,5 nghìn tỷ đồng, vượt 8,1% (131,75 nghìn tỷ đồng) so dự toán (NSTW vượt 5,9%; NSĐP vượt 10,6%), nhưng chỉ đạt 96,5% so với thực hiện năm 2022. Trong đó, thu từ nhà, đất vượt dự toán 13,1% (vượt dự toán 23,3 nghìn tỷ đồng).

Bàn về tỉ lệ thu ngân sách từ đất đai tăng nhanh trong những năm qua, GS Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và môi trường, cho rằng tỉ lệ thu ngân sách từ đất đai những năm gần đây đang tăng lên nhanh chóng nhưng nếu so với nhiều nước thì tỉ lệ thu ngân sách từ đất đai của Việt Nam vẫn rất thấp.

Như tại Anh, theo ông Võ, tỉ lệ thu từ đất đai chiếm tới 90% thu ngân sách hằng năm của các địa phương. Nhưng các nước thu ngân sách từ đất đai chủ yếu từ thuế tài sản với nhà đất. Còn thu từ đất tại các địa phương ở Việt Nam thời gian qua chủ yếu là thu từ việc giao đất ở thông qua đấu giá quyền sử dụng đất.

Còn theo TS Vũ Đình Ánh, chuyên gia kinh tế, nguồn thu từ đất hiện nay cơ bản để lại cho ngân sách địa phương. Ngân sách địa phương về nguyên tắc chỉ được chi cho đầu tư phát triển chứ không thể dùng tăng chi thường xuyên.

Tuy nhiên, TS Ánh cũng cho rằng, thu từ đất còn nhiều khoản thu khác liên quan đến đất như thu thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp từ chuyển quyền sử dụng đất, thu thuế trước bạ với nhà đất... Phần thu từ thuế sẽ hòa vào ngân sách chung theo Luật ngân sách nhà nước nên rất khó quy định cụ thể nguồn thu từ đất tại các địa phương sử dụng để làm gì.

Trong khi đó, theo PGS.TS Vũ Sỹ Cường, phó trưởng bộ môn phân tích chính sách tài chính (Học viện Tài chính), luật đã quy định tiền bán đất phải sử dụng để đầu tư cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, thu từ bán đất không bền vững.

"Rủi ro thứ hai từ việc địa phương chỉ chăm chăm vào nguồn bán đất thì sẽ không quan tâm tới phát triển các nguồn thu ngân sách khác. Thu từ bán đất là dễ nhất, cứ bán là có tiền", ông Cường nói.

Nếu các địa phương không có nguồn thu nào mạnh, tập trung vào nguồn thu từ đất thì mọi nguồn lực xã hội cũng sẽ tập trung vào quy hoạch, xây dựng hạ tầng để phục vụ cho bán đất. Các lĩnh vực sản xuất khác không phát triển được. Tập trung nguồn lực xã hội vào lĩnh vực dễ dãi nhất về dài hạn rất nguy hiểm, vì hết đất thì sẽ không biết thu từ đâu.

Theo ông Cường, trong dài hạn phải cải cách lại hệ thống thuế nhà đất, Bộ Tài chính từng đề xuất thu thuế tài sản với nhà đất, đây là nguồn thu bền vững. Bài học này Trung Quốc đã trải qua. Việc chỉ chăm chăm vào thu từ bán đất là tạo ra những khu đô thị bỏ hoang khi thị trường bất động sản phát triển quá mức.

TS Vũ Đình Ánh cũng ủng hộ phải cải cách hệ thống thuế đất đai, thu thuế tài sản với nhà đất. Đây là loại thuế trực thu, chứ không nhập nhèm như cơ chế hiện nay.

Ví dụ thu từ chuyển nhượng quyền sử dụng đất lại chuyển sang thành thu thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp, và mức thu dựa trên tiền bán đất chứ không thu dựa trên thu nhập hay chênh lệch giá nên sai về nguyên lý thuế. Nhiều người có thể sở hữu hàng chục nhà đất, giá trị cả trăm tỉ đồng nhưng không thu được đồng thuế nào vì họ không thực hiện giao dịch, chuyển nhượng.

GS Đặng Hùng Võ cảnh báo nếu chăm chăm vào việc thu hồi đất đai, thu từ chuyển đất nông nghiệp thành đất ở thông qua đấu giá... thì hệ quả là giá nhà cao chót vót, người nghèo, thu nhập thấp, trung bình thấp rất khó tiếp cận nhà ở.

Theo markettimes.vn

Cùng chuyên mục Thị trường

Chỉ số chính VN-Index chính thức vượt ngưỡng 1.300 điểm.

Cổ phiếu bluechip đón dòng tiền, VN-Index vượt ngưỡng 1.300 điểm

Trong ngày cổ phiếu bluechip đón dòng tiền, thị trường giao dịch “bùng nổ” VN-Index tăng gần 16 điểm, chính thức vượt ngưỡng 1.300 điểm. Ở một diễn biến khác, khối ngoại tiếp tục “chốt lời” mạnh cổ phiếu FPT.

Loạt công ty vừa nhận quyết định xử phạt của Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước Thị trường chứng khoán sẽ còn tích cực trong tháng 6/2024?
Công ty cá chẽm lớn nhất thế giới nằm tại Khánh Hòa sẵn sàng đầu tư 1 tỷ USD vào lĩnh vực đang "hot" ở Việt Nam

Công ty cá chẽm lớn nhất thế giới nằm tại Khánh Hòa sẵn sàng đầu tư 1 tỷ USD vào lĩnh vực đang "hot" ở Việt Nam

Mỗi năm công ty xuất khoảng 10.000 tấn cá chẽm (Cá vược) với bốn nhà máy gia công chế biến ở Khánh Hòa.

Thách thức mới và lớn của ngành thủy sản năm nay là vận tải biển qua kênh đào Suez và Panama Xuất khẩu thủy sản đặt mục tiêu kim ngạch khiêm tốn với 9 tỷ USD trong năm 2024
Theo dữ liệu từ batdongsan.com.vn, năm 2024 vẫn là năm của chung cư.

10 chung cư tại Hà Nội và TP.HCM được tìm kiếm nhiều nhất trong 5 tháng qua

Trong khi những dự án của Vinhomes chiếm 1 nửa trong top 10 chưng cư tại Hà Nội được tìm kiếm nhiều nhất trong 5 tháng đầu năm 2024, thì tại thị trường TP.HCM top 10 có sự đa dạng hơn, cho dù “ông lớn” bất động sản Vinhomes vẫn dẫn đầu danh sách với 3 cái tên Vinhomes Grand Park, Vinhomes Central Park và Vinhomes Golden River Ba Son.

Hà Nội quy định chỉ tiêu dân số cho căn hộ chung cư thương mại 45-70 m2 có 2 người ở Giá mua và cho thuê căn hộ sẽ tăng nhưng với tốc độ chậm
Khối ngoại rút ròng mạnh, VN-Index "bốc hơi" hơn 6 điểm

Khối ngoại rút ròng mạnh, VN-Index "bốc hơi" hơn 6 điểm

Áp lực bán tăng cao tại vùng đỉnh 1.290 khiến VN-Index giảm điểm trong phiên hôm nay (11/6). Tuy vậy, lực cầu bắt đáy khá tích cực đã giúp thị trường tránh khỏi một đợt bán tháo mạnh.

Chứng khoán Mỹ lập đỉnh mới ngay trước thềm Fed công bố quyết định lãi suất Loạt công ty vừa nhận quyết định xử phạt của Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước
MoMo là một trong những khoản đầu tư "nhạy bén" của TVS

Giải mã đà tăng "bốc đầu" của cổ phiếu TVS - doanh nghiệp đang mạnh tay đổ tiền vào MoMo, Finhay, Galaxy EE,…

Tăng hơn 25% trong vòng hơn 1 tuần, cổ phiếu TVS - doanh nghiệp đang mạnh tay đổ tiền vào MoMo, Finhay, Galaxy EE đang trở thành tâm điểm của thị trường.

Cổ phiếu vận tải kho bãi hút khách, VN-Index chính thức vượt ngưỡng 1.290 điểm Bán ròng hàng chục tỷ USD cổ phiếu, Warren Buffett đang gửi tín hiệu "báo động đỏ" đến thị trường
Giá vàng SJC ổn định, vàng nhẫn tăng theo giá vàng quốc tế

Giá vàng SJC ổn định, vàng nhẫn tăng theo giá vàng quốc tế

Sáng ngày 11/6, thị trường vàng miếng đồng loạt “dậm chân tại chỗ” sau đà giảm gần 6 triệu đồng trong tuần vừa qua. Trong khi đó, giá vàng nhẫn tăng theo đà đi lên của giá vàng thế giới.

Thông tin lạm phát Mỹ sẽ ảnh hưởng lớn đến diễn biến giá vàng tuần này Giá liên tục phá đỉnh, “vàng đen” của Việt Nam trở thành mặt hàng hot được nhiều nước săn lùng, dễ dàng cán đích xuất khẩu 1 tỷ USD
UBCKNN ban hành quyết định xử phạt 3 công ty. (Ảnh: Int)

Loạt công ty vừa nhận quyết định xử phạt của Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước

Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa ban hành Quyết định xử phạt Công ty cổ phần Khoáng sản Sài Gòn – Quy Nhơn, Công ty cổ phần Tập đoàn FLC, Công ty cổ phần Đầu tư và Phát triển Sài Gòn vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán.

Dầu khí Nam Sông Hậu liên tiếp bị UBCKNN xử phạt Loạt doanh nghiệp bị UBCKNN xử phạt vì lỗi "ém" thông tin
Cổ phiếu vận tải kho bãi hút khách trong phiên giao dịch 10/6

Cổ phiếu vận tải kho bãi hút khách, VN-Index chính thức vượt ngưỡng 1.290 điểm

Dòng tiền của các nhà đầu tư “quay xe” rời nhóm cổ phiếu bluechip vào phiên chiều, góp phần thu hẹp đà tăng của chỉ số chính VN-Index. Ở chiều ngược lại, cổ phiếu vận tải kho bãi hút khách, giúp loạt cổ phiếu của nhóm này tăng trần như HAH, VOS, VTO, ….

Bán ròng hàng chục tỷ USD cổ phiếu, Warren Buffett đang gửi tín hiệu "báo động đỏ" đến thị trường Thao túng cổ phiếu HCI, một cá nhân bị phạt hơn nửa tỷ đồng
Ngày đầu tuần, thị trường vàng miếng bình lặng

Ngày đầu tuần, thị trường vàng miếng bình lặng

Sáng ngày 10/6, giá bán vàng miếng trực tiếp của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vẫn giữ mức 75,98 triệu đồng/lượng. Theo đó, thị trường vàng miếng đồng loạt “dậm chân tại chỗ” sau đà giảm gần 6 triệu đồng trong tuần vừa qua.

Chuyên gia giữ quan điểm thận trọng về triển vọng giá vàng sắp tới Giá liên tục phá đỉnh, “vàng đen” của Việt Nam trở thành mặt hàng hot được nhiều nước săn lùng, dễ dàng cán đích xuất khẩu 1 tỷ USD
Tỷ giá trung tâm nhích nhẹ, đồng USD thế giới bật tăng

Tỷ giá trung tâm nhích nhẹ, đồng USD thế giới bật tăng

Sáng ngày 10/6, tỷ giá trung tâm được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) công bố giữa đồng Việt Nam (VND) với đô la Mỹ (USD) ở mức 24.242 đồng, tăng nhẹ 1 đồng so với ngày 7/6. Trong khi đó, đồng USD trên thị trường thế giới bật tăng sau khi Mỹ công bố dữ liệu việc làm cho thấy tín hiệu tích cực.

Giá liên tục phá đỉnh, “vàng đen” của Việt Nam trở thành mặt hàng hot được nhiều nước săn lùng, dễ dàng cán đích xuất khẩu 1 tỷ USD Goldman Sachs: Trung Quốc cần bơm khoảng 276 tỷ USD vào thị trường để bình ổn giá bất động sản
Bán lỗ, chủ đất nền vẫn sợ người mua đổi ý, thấp thỏm lo âu

Bán lỗ, chủ đất nền vẫn sợ người mua đổi ý, thấp thỏm lo âu

Trong bối cảnh khó khăn, thị trường nhà đất phía Nam xảy ra một số câu chuyện “ngược đời”. Thay vì đứng ở thế chủ động, chủ nhà đất dù bán lỗ hàng trăm triệu đồng vẫn thấp thỏm lo âu sợ người mua “lật kèo”, không muốn mua nữa.

Thị trường bất động sản Việt Nam đang “nhộn nhịp” trở lại Goldman Sachs: Trung Quốc cần bơm khoảng 276 tỷ USD vào thị trường để bình ổn giá bất động sản
Không chỉ hàng loạt dự án bất động sản được tái khởi động, khởi công mới mà từ đầu năm đến nay đã có 40% môi giới quay trở lại thị trường. (Ảnh: MarketTimes).

Thị trường bất động sản Việt Nam đang “nhộn nhịp” trở lại

Thị trường bất động sản Việt Nam vẫn đang phục hồi. Hàng loạt dự án bất động sản đa dạng phân khúc được tái khởi động, khởi công, công bố, giới thiệu ra thị trường đều được quan tâm với kết quả bán hàng ấn tượng.

Goldman Sachs: Trung Quốc cần bơm khoảng 276 tỷ USD vào thị trường để bình ổn giá bất động sản "Tăng nhiệt" nhờ sân bay, bất động sản Nhơn Trạch (Đồng Nai) xuất hiện diễn biến mới
Lãi suất đầu vào có thể sẽ tăng 70 - 100 điểm cơ bản trong nửa cuối năm 2024

Lãi suất đầu vào có thể sẽ tăng 70 - 100 điểm cơ bản trong nửa cuối năm 2024

Báo cáo thị trường tiền tệ tháng 5/2024 của MBS Research nhận định, cầu tín dụng sẽ tiếp tục xu hướng tăng lên mạnh hơn từ giữa năm 2024 khi sản xuất và đầu tư tăng tốc mạnh hơn trong những tháng cuối năm...

Lãi suất liên ngân hàng tăng có tác động khá hạn chế tới các ngân hàng Chuyên gia UOB Việt Nam dự báo về lãi suất tiết kiệm và tỷ giá năm 2024
Dragon Capital rời ghế cổ đông lớn của Vinaconex, tăng sở hữu tại Thế giới Di Động

Dragon Capital rời ghế cổ đông lớn của Vinaconex, tăng sở hữu tại Thế giới Di Động

Giữa lúc Chủ tịch Thế giới Di Động Nguyễn Đức Tài muốn bán bớt 2 triệu cổ phiếu MWG thì nhóm quỹ ngoại Dragon Capital lại gom thêm hàng triệu cổ phiếu, nâng sở hữu tại MWG lên hơn 8%.

Mitsubishi Materials bán toàn bộ gần 110 triệu cổ phiếu MSR, Dragon Capital nâng sở hữu tại FRT lên trên 10% 6 quỹ thành viên của Dragon Capital mua gom 4,7 triệu cổ phiếu MWG
TPHCM sắp đầu tư 2 công viên lớn gần 14.000 tỉ đồng tại Tp.Thủ Đức và quận 12

TPHCM sắp đầu tư 2 công viên lớn gần 14.000 tỉ đồng tại Tp.Thủ Đức và quận 12

Theo kế hoạch, giai đoạn 2024-2025 Tp.HCM sẽ phát triển tối thiểu 68 ha công viên công cộng, tối thiểu 4 ha mảng xanh công cộng, trồng mới và cải tạo 12.000 cây xanh.

Cải thiện nguồn cung, giá thuê văn phòng của Hà Nội có hấp dẫn hơn Thành phố Hồ Chí Minh? Hội thảo Khu vực AI Connect II lần đầu tiên tại TP. Hồ Chí Minh với các đối tác chính đến từ châu Á-Thái Bình Dương
Giá bán vàng miếng SJC diễn biến ổn định

Giá bán vàng miếng SJC diễn biến ổn định

Ngày 7/6, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) công bố giá bán vàng miếng SJC trực tiếp cho 4 Ngân hàng thương mại Nhà nước (NHTMNN) và Công ty TNHH MTV vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) vẫn giữ ở mức 75,98 triệu đồng/lượng, không đổi so với hôm qua. Hiện, chênh lệch giá bán ra vàng miếng SJC trong nước và quốc tế khoảng 4,03 triệu đồng.

Ngân hàng Nhà nước khẳng định có đủ nguồn lực và quyết tâm để bình ổn thị trường vàng Nhiều ngân hàng trung ương trên thế giới giảm mua vàng