Bùng nổ sản xuất tại châu Á tạo ra làn sóng hội nhập và dòng chảy đầu tư trong khu vực

Nhóm các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển châu Á nhiều khả năng sẽ tăng trưởng ước tính 4,5%/năm, cao gấp 3 lần tốc độ tăng trưởng của nhóm nền kinh tế phát triển. Khi người tiêu dùng trở nên giàu có hơn, họ sẽ mua thêm hàng hóa từ các nước láng giềng.

0:00 / 0:00
0:00
  • Nam miền Bắc
  • Nữ miền Bắc
  • Nữ miền Nam
  • Nam miền Nam

Cụm từ “công xưởng châu Á” đã lột tả được một trong những thành tựu kinh tế ấn tượng nhất trong lịch sử thế giới. Trong khoảng nửa thế kỷ vừa qua, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan và gần đây là Trung Quốc đã trở thành trung tâm sản xuất hàng cho thế giới.

Từ đây, họ xuất hàng đi đến phần còn lại của thế giới, đặc biệt là các nước giàu có phương Tây. Hàng triệu người châu Á thoát nghèo nhờ vào công việc sản xuất hàng hóa, thậm chí nhiều người trở nên giàu có. Giờ đây, mô hình kinh tế châu Á đang dịch chuyển, dự báo toàn thế giới và châu Á sẽ chịu ảnh hưởng.

Sự bùng nổ của lĩnh vực sản xuất tại châu Á đã tạo ra làn sóng hội nhập thương mại nội vùng. Năm 1990, 46% thương mại của châu Á diễn ra chủ yếu trong khu vực. Tuy nhiên đến năm 2021, tỷ lệ này đã tăng lên 58%. Vì vậy châu Á trở thành khu vực có tỷ lệ hội nhập thương mại cao thứ 2 thế giới sau châu Âu. Khi mà châu Á trở nên giàu có hơn, các doanh nghiệp châu Á mạnh hơn, dòng chảy đầu tư cũng lan rộng trong khu vực.

Trong thập kỷ qua, các doanh nghiệp châu Á đã không ngừng đầu tư vào các nước láng giềng. Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào châu Á bởi chính các nhà đầu tư châu Á tăng trưởng gấp đôi so với nhà đầu tư đến từ các nước phương Tây.

Phần lớn FDI nội vùng đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc cũng như Trung Quốc đã chảy sang các khu vực có trình độ phát triển thấp hơn. Kết quả, trong năm 2021, nhà đầu tư châu Á chiếm khoảng 59% (không tính trung tâm tài chính Hồng Kông và Singapore), tăng đáng kể so với tỷ lệ 48% của năm 2010. Trong khi đó, tỷ lệ đầu tư của nhà đầu tư phương Tây giảm.

Xu hướng tương tự cũng xảy ra trong lĩnh vực tài chính. Tỷ trọng của châu Á trong lĩnh vực tín dụng ngân hàng liên biên giới đã tăng từ ngưỡng chưa đầy 40% trước khủng hoảng tài chính lên mức 54% hiện nay.

Nhiều doanh nghiệp/ngân hàng như Ngân hàng Công thương Trung Quốc (ICBC), tập đoàn tài chính Mitsubishi của Nhật Bản hay ngân hàng OCB của Singapore đã tăng trưởng thị phần trong khu vực ngay cả khi mà nhiều ngân hàng cho vay của phương Tây rút đi.

Vốn tài chính phát triển đến từ Mỹ vào khu vực này được thực hiện chủ yếu thông qua các ngân hàng đa phương. Các nước châu Á hiện đang là các bên cho vay lớn nhất và trực tiếp.

Từ năm 2015 đến năm 2021, Trung Quốc cam kết đầu tư ước tính 5,5 tỷ USD cho khu vực trong khi đó Nhật Bản cam kết 4 tỷ USD, còn Hàn Quốc cam kết 2,9 tỷ USD. Phần lớn các hoạt động đầu tư này đi kèm với điều kiện chuyển giao công nghệ. Trong đó, dự án đầu tư tàu điện ngầm ở TP Hồ Chí Minh là ví dụ điển hình.

Hội nhập ở châu Á nhiều khả năng sẽ ngày một sâu sắc hơn. Các thỏa thuận thương mại mới ký kết ví như Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện (RECP) đã loại bỏ đi nhiều rảo cản trong thương mại. Khi mà chuỗi cung ứng trở nên ngày một phức tạp, sẽ cần đến thêm hoạt động đầu tư liên biên giới. Ngay cả khi các doanh nghiệp trong khu vực đang chạy đua trong việc giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc, nhiều doanh nghiệp cũng chỉ tính đến Việt Nam hoặc Ấn Độ.

Quan trọng hơn, những người tiêu dùng đang giàu lên tại châu Á sẽ mang đến yếu tố hỗ trợ quan trọng cho sự hội nhập khu vực. Giờ đây, tỷ lệ lớn thương mại nội vùng châu Á là nguyên liệu được sử dụng để tạo ra thành phẩm chứ không phải hàng tiêu dùng.

Tuy nhiên trong vòng 5 năm tới, nhóm các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển châu Á nhiều khả năng sẽ tăng trưởng ước tính 4,5%/năm, cao gấp 3 lần tốc độ tăng trưởng của nhóm nền kinh tế phát triển. Khi người tiêu dùng trở nên giàu có hơn, họ sẽ mua thêm hàng hóa từ các nước láng giềng.

Ý nghĩa kinh tế của sự thay đổi này không hề nhỏ. Giờ đây, sự bất bình đẳng về thu nhập tại châu Á rất lớn, GDP bình quân đầu người dao động từ 8.000 USD ở Ấn Độ lên đến 49.000 USD ở Nhật Bản, sau khi điều chỉnh ngang giá sức mua.

Trước đây, quá trình hội nhập với EU đã giúp cho thu nhập của người lao động tại các nước Đông Âu theo kịp với các nước Tây Âu, chính vì vậy sự hội nhập kinh tế tại châu Á được kỳ vọng sẽ giúp nâng thu nhập tại khu vực phía Nam và Đông Nam Á.

Tiền tiết kiệm của những nước giàu có và đang già đi nhanh chóng tại châu Á đang được chuyển hướng sang nhóm các nước nghèo hơn và có dân số trẻ, nơi mà các đồng tiền này giúp làm tăng sự thịnh vượng tại các quốc gia này, cùng lúc đó mang đến lợi nhuận tốt cho nhà đầu tư. Thương mại tăng trưởng mạnh sẽ giúp làm giảm giá bán cho người tiêu dùng, vì vậy có thêm hoạt động đầu tư sẽ làm giảm chi phí vốn.

Về mặt chính trị, khác với châu Âu, các nước châu Á rất độc lập với nhau, hệ thống chính trị cũng vô cùng đa dạng.

Theo khẳng định của nhiều chuyên gia, dù rằng Mỹ vẫn là nhà đầu tư quan trọng trong khu vực, song ảnh hưởng kinh tế và chính trị sẽ giảm dần đi. Xét theo phương diện tương đối, ảnh hưởng tài chính của Mỹ đã giảm đi, chính vì vậy Mỹ cũng sẽ không chịu tác động nhiều từ sự bùng nổ tiếp theo của châu Á.

Hơn thế nữa, sự hỗ trợ dành cho các thỏa thuận thương mại tự do đã giảm đi trong cả hai đảng tại Washington. Khi cố gắng xây dựng mối liên minh tại châu Á, so với trước đây nước Mỹ có ít các "củ cà rốt" kinh tế hơn để có thể làm đối trọng với các nước châu Á.

Theo Economist

Theo Tạp chí Thị trường Tài chính Tiền tệ

Cùng chuyên mục Thế giới

Chuyên gia tin giá vàng có thể chạm hoặc vượt ngưỡng chưa từng thấy, nhà đầu tư cá nhân thận trọng hơn

Chuyên gia tin giá vàng có thể chạm hoặc vượt ngưỡng chưa từng thấy, nhà đầu tư cá nhân thận trọng hơn

Phần đông các chuyên gia tin rằng giá vàng sẽ có thể chạm hoặc vượt ngưỡng cao chưa từng thấy, tuy nhiên trên thị trường đầu tư, các nhà đầu tư cá nhân có quan điểm thận trọng hơn.

Giá vàng thế giới vượt đỉnh cũ và có thể sớm chạm ngưỡng 2.500 USD/ounce Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sẽ thanh tra hoạt động kinh doanh vàng
Elon Musk sắp có chuyến thăm đầu tiên tới Đông Nam Á: Quốc gia nào sẽ là điểm dừng chân và mục đích là gì?

Elon Musk sắp có chuyến thăm đầu tiên tới Đông Nam Á: Quốc gia nào sẽ là điểm dừng chân và mục đích là gì?

Tỷ phú Elon Musk được cho là sẽ thăm Indonesia vào Chủ nhật tuần này để ra mắt dịch vụ vệ tinh Starlink.

Xếp cao hơn cả Elon Musk, ông Phạm Nhật Vượng lọt top 50 người có tầm ảnh hưởng đến ngành ô tô toàn cầu năm 2024 Elon Musk vừa đánh rơi danh hiệu người giàu nhất thế giới, bị "cựu thù" soán ngôi
Loạt yếu tố hỗ trợ giá vàng

Loạt yếu tố hỗ trợ giá vàng

Chuyên gia phân tích tại Quỹ Marex, ông Edward Meir, nhận xét: “Đồng USD hạ giá đang hỗ trợ nhất định cho giá vàng. Việc Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) không phát tín hiệu về nâng lãi suất có thể coi như một yếu tố tích cực, giá vàng có thể sẽ tăng”.

Trung Quốc sẽ phát hành lô đầu tiên trong 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ trái phiếu để hỗ trợ kinh tế trong tuần này Tín dụng tháng 4 của Trung Quốc bất ngờ giảm
Trung Quốc sẽ phát hành lô đầu tiên trong 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ trái phiếu để hỗ trợ kinh tế trong tuần này

Trung Quốc sẽ phát hành lô đầu tiên trong 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ trái phiếu để hỗ trợ kinh tế trong tuần này

Giới chức Trung Quốc đã thông báo về việc sẽ bán trái phiếu nhằm tăng cường đầu tư trong nhiều lĩnh vực quan trọng, đồng thời củng cố nền móng cho kinh tế tăng trưởng trong bối cảnh cuộc khủng hoảng trên thị trường bất động sản chưa chấm dứt.

Tín dụng tháng 4 của Trung Quốc bất ngờ giảm Trung Quốc vẫn 'đau đầu' với bài toán giảm phát
Tín dụng tháng 4 của Trung Quốc bất ngờ giảm

Tín dụng tháng 4 của Trung Quốc bất ngờ giảm

Tín dụng của Trung Quốc bất ngờ giảm trong tháng 4 do lượng trái phiếu chính phủ phát hành thành công chậm lại trong bối cảnh nhu cầu vay vốn của các tập đoàn và hộ gia đình Trung Quốc tiếp tục yếu.

Trung Quốc vẫn 'đau đầu' với bài toán giảm phát Trung Quốc - Asean Beauty business Matching mở ra cơ hội hợp tác trong ngành công nghệ làm đẹp với doanh nghiệp Việt Nam
Vàng được coi là hàng rào chống lạm phát, vậy tương quan giá vàng và lạm phát ra sao trong những năm qua?

Vàng được coi là hàng rào chống lạm phát, vậy tương quan giá vàng và lạm phát ra sao trong những năm qua?

Biểu đồ này có thể khiến nhà đầu tư phải nhìn lại về vàng.

Từng mất giá thê thảm vào năm ngoái, đồng tiền của quốc gia “siêu lạm phát” vượt mặt hơn 140 đối thủ, bật tăng mạnh nhất so với đô la Mỹ Dow Jones lại mất gần 500 điểm, S&P 500 trải qua phiên thấp nhất kể từ tháng 1: Lo ngại về lạm phát và địa chính trị đè nặng lên TTCK Mỹ