Quy định cấm xuất khẩu gạo của Ấn Độ ảnh hưởng đến toàn châu Á

Khi thời tiết không thuận lợi cho canh tác, giá gạo lên cao nhất nhiều năm và cuộc tổng tuyển cử năm 2024 sắp đến gần, chính quyền New Delhi lựa chọn ưu tiên tiêu thụ nội địa, đảm bảo giá gạo trong nước thấp.

0:00 / 0:00
0:00
  • Nam miền Bắc
  • Nữ miền Bắc
  • Nữ miền Nam
  • Nam miền Nam
Quy định cấm xuất khẩu gạo của Ấn Độ ảnh hưởng đến toàn châu Á - Ảnh: Bloomberg
Quy định cấm xuất khẩu gạo của Ấn Độ ảnh hưởng đến toàn châu Á - Ảnh: Bloomberg

Quyết định cấm xuất khẩu gạo của Ấn Độ trong tháng trước đã gây sốc thị trường gạo nhiều nước tại châu Á, đẩy lạm phát tháng 8/2023 tăng gần 10% lên ngưỡng cao nhất trong 15 năm, theo Tổ chức Nông lương Liên hợp quốc (FAO).

Châu Á sản xuất và tiêu thụ ước tính khoảng 90% tổng lượng gạo toàn cầu, chính phủ các nước trong khu vực đã chuẩn bị sẵn sàng cho nỗi lo về lạm phát và nguồn cung trong bối cảnh cung thị trường chịu ảnh hưởng bởi thời tiết cực đoan và thiếu phân bón.

Chính phủ Philippines áp dụng quy định nâng giá bán gạo từ đầu tháng 9/2023 và nhiều khả năng sẽ sớm xem xét lại quy định về thuế nhập khẩu gạo bởi chi phí tăng cao ảnh hưởng đến các hộ gia đình nghèo.

Sau khi hiện tượng El Nino được dự báo tiềm ẩn khả năng tiếp tục trở nên tồi tệ hơn, dưới đây là những yếu tố chính cần theo dõi liên quan đến tình trạng thiếu gạo ở châu Á:

Lý do Ấn Độ cấm xuất khẩu gạo

Gạo từ đất nước xuất khẩu lớn nhất thế giới chủ yếu sang những nước như Việt Nam hay Philippines. Khi mà thời tiết không thuận lợi cho việc canh tác, giá gạo lên cao nhất trong nhiều năm và cuộc tổng tuyển cử năm 2024 sắp đến gần, chính quyền New Delhi đã lựa chọn ưu tiên tiêu thụ nội địa và đảm bảo giá gạo trong nước thấp.

Theo thông báo chính thức từ bộ phụ trách các vấn đề tiêu dùng, thực phẩm và phân phối, đại diện cơ quan này cho biết họ buộc phải cấm xuất khẩu gạo trắng bởi giá gạo nội địa trong xu hướng tăng.

Tại sao tình trạng thiếu cung lại tệ hại đến vậy?

Quy định cấm xuất khẩu gạo tẻ thường của Ấn Độ gây ra rối loạn trên các thị trường gạo khắp khu vực.

Tại Thái Lan, nước xuất khẩu gạo lớn thứ hai thế giới, giá gạo tại nội địa tăng gần 20% chỉ riêng trong tuần sau tuyên bố ngừng xuất khẩu gạo tẻ thường của Ấn Độ. Giá gạo tại Thái Lan tăng chạm mức 21.000 bath tức 597USD/tấn, còn giá gạo xuất khẩu chạm mức cao nhất trong 11 năm.

Trong khu vực châu Á, Philippines dường như dễ chịu tác động từ giá thực phẩm cao, theo phân tích của chuyên gia phân tích thuộc ngân hàng Nomura. Nhập khẩu thực phẩm ròng chiếm khoảng hơn 2% tổng GDP của nước này.

Trong khi đó, báo cáo từ Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) vào đầu năm nay ước tính nhu cầu gạo toàn cầu sẽ tăng khoảng 30% vào thời điểm năm 2050. Các chuyên gia Nomura cũng chia sẻ dự báo này.

Tăng trưởng sản lượng gạo tại nhiều nước châu Á giảm đi dưới tác động của thời tiết cực đoan. Ngoài ra, đầu tư công vào sản xuất lúa gạo hạn chế, việc nghiên cứu và phát triển chắc chắn sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề.

“Khoảng cách chênh lệch cao giữa nhu cầu và cung ứng gạo sẽ khiến cho giá gạo bị đẩy cao trong khoảng thời gian từ trung đến dài hạn”, chuyên gia thuộc Nomura nhấn mạnh trong báo cáo nghiên cứu.

Ảnh hưởng của biến đổi khí hậu

Dự báo gần đây nhất từ Viện Nghiên cứu Quốc tế (IRI) về khí hậu và xã hội tại đại học Columbia cho thấy El Nino, hiện tượng thời tiết ấm lên đi kèm với bão lụt hoặc hạn hán tại nhiều khu vực, sẽ kéo dài tại Bắc Bán cầu trong suốt mùa đông năm nay. Nhiều chuyên gia cho rằng hiện tượng này sẽ rất gay gắt.

Chuyên gia Thái Lan dự báo El Nino sẽ làm gián đoạn mùa mưa và ảnh hưởng đến giai đoạn thu hoạch vào tháng 11/2023.

Điều kiện thời tiết cực đoan đang làm gián đoạn hoạt động cung ứng gạo. Nhiều tỉnh thành của Trung Quốc, một nước xuất khẩu gạo lớn, đã trải qua mưa lớn trong tháng 7/2023. Lũ lụt đã lập tức ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động sản xuất gạo.

Chuyên gia phân tích thị trường cao cấp tại Viện Nghiên cứu Chính sách Thực phẩm Quốc tế (IFPRI) – ông Mamun Abdullah dự báo thời tiết bất thường sẽ tạo ra nhiều biến động giá cả thậm chí kéo dài đến tận mùa vụ tiếp theo.

Ảnh hưởng đến cuộc sống của người tiêu dùng và lạm phát

Chuyên gia Abdullah nhấn mạnh nỗi lo lạm phát cao và biến động giá cả đã ảnh hưởng đến hoạt động giao dịch gạo trong một thời gian, xét đến biến động của nhiều loại thực phẩm hàng hóa khác ví như bột mì tính từ khi căng thẳng Nga – Ukraine bùng phát.

“Kinh nghiệm của chúng tôi từ cuộc khủng hoảng giá thực phẩm năm 2008 (khi Ấn Độ áp quy định cấm xuất khẩu gạo tẻ thường và sau đó áp thuế 20%) cho thấy phản ứng của thị trường cũng hoàn toàn dễ hiểu”, ông Abdullah nói.

Còn theo nghiên cứu của IFPRI, khi mà các nước xuất khẩu lớn cố gắng bảo vệ giá nội địa bằng việc hạn chế xuất khẩu, kết quả họ lại tạo ra thêm biến động giá hàng hóa thế giới.

Theo Tạp chí Doanh nghiệp và Kinh tế xanh

Cùng chuyên mục Thế giới

Vượt xa vàng, giá của kim loại quý này đã tăng gần 40% từ đầu năm - đạt mức cao nhất hơn 10 năm

Vượt xa vàng, giá của kim loại quý này đã tăng gần 40% từ đầu năm - đạt mức cao nhất hơn 10 năm

Giá bạc đột ngột gây sự chú ý khi tăng vọt lên trên 30 USD/ounce, đạt mức cao nhất hơn 10 năm.

Kỳ vọng FED hạ lãi suất, dòng tiền chảy mạnh vào nhóm kim loại quý Trung Quốc bất ngờ bùng cơn khát kim loại 'xanh', tăng 8% vượt dự báo nhằm âm thầm phát triển một lĩnh vực mạnh nhất thế giới
Chuyên gia tin giá vàng có thể chạm hoặc vượt ngưỡng chưa từng thấy, nhà đầu tư cá nhân thận trọng hơn

Chuyên gia tin giá vàng có thể chạm hoặc vượt ngưỡng chưa từng thấy, nhà đầu tư cá nhân thận trọng hơn

Phần đông các chuyên gia tin rằng giá vàng sẽ có thể chạm hoặc vượt ngưỡng cao chưa từng thấy, tuy nhiên trên thị trường đầu tư, các nhà đầu tư cá nhân có quan điểm thận trọng hơn.

Giá vàng thế giới vượt đỉnh cũ và có thể sớm chạm ngưỡng 2.500 USD/ounce Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sẽ thanh tra hoạt động kinh doanh vàng
Elon Musk sắp có chuyến thăm đầu tiên tới Đông Nam Á: Quốc gia nào sẽ là điểm dừng chân và mục đích là gì?

Elon Musk sắp có chuyến thăm đầu tiên tới Đông Nam Á: Quốc gia nào sẽ là điểm dừng chân và mục đích là gì?

Tỷ phú Elon Musk được cho là sẽ thăm Indonesia vào Chủ nhật tuần này để ra mắt dịch vụ vệ tinh Starlink.

Xếp cao hơn cả Elon Musk, ông Phạm Nhật Vượng lọt top 50 người có tầm ảnh hưởng đến ngành ô tô toàn cầu năm 2024 Elon Musk vừa đánh rơi danh hiệu người giàu nhất thế giới, bị "cựu thù" soán ngôi
Loạt yếu tố hỗ trợ giá vàng

Loạt yếu tố hỗ trợ giá vàng

Chuyên gia phân tích tại Quỹ Marex, ông Edward Meir, nhận xét: “Đồng USD hạ giá đang hỗ trợ nhất định cho giá vàng. Việc Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) không phát tín hiệu về nâng lãi suất có thể coi như một yếu tố tích cực, giá vàng có thể sẽ tăng”.

Trung Quốc sẽ phát hành lô đầu tiên trong 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ trái phiếu để hỗ trợ kinh tế trong tuần này Tín dụng tháng 4 của Trung Quốc bất ngờ giảm
Trung Quốc sẽ phát hành lô đầu tiên trong 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ trái phiếu để hỗ trợ kinh tế trong tuần này

Trung Quốc sẽ phát hành lô đầu tiên trong 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ trái phiếu để hỗ trợ kinh tế trong tuần này

Giới chức Trung Quốc đã thông báo về việc sẽ bán trái phiếu nhằm tăng cường đầu tư trong nhiều lĩnh vực quan trọng, đồng thời củng cố nền móng cho kinh tế tăng trưởng trong bối cảnh cuộc khủng hoảng trên thị trường bất động sản chưa chấm dứt.

Tín dụng tháng 4 của Trung Quốc bất ngờ giảm Trung Quốc vẫn 'đau đầu' với bài toán giảm phát
Tín dụng tháng 4 của Trung Quốc bất ngờ giảm

Tín dụng tháng 4 của Trung Quốc bất ngờ giảm

Tín dụng của Trung Quốc bất ngờ giảm trong tháng 4 do lượng trái phiếu chính phủ phát hành thành công chậm lại trong bối cảnh nhu cầu vay vốn của các tập đoàn và hộ gia đình Trung Quốc tiếp tục yếu.

Trung Quốc vẫn 'đau đầu' với bài toán giảm phát Trung Quốc - Asean Beauty business Matching mở ra cơ hội hợp tác trong ngành công nghệ làm đẹp với doanh nghiệp Việt Nam