Giải pháp nào giúp doanh nghiệp giảm bớt rủi ro khi căng thẳng biển Đỏ đang gia tăng?

Bước sang năm 2024, dự báo nhu cầu nhập khẩu hàng hóa từ các thị trường Mỹ, EU, Canada … tăng trở lại. Tuy nhiên, bất ổn biển Đỏ khiến các hãng tàu nước ngoài phải đi vòng qua mũi Hảo Vọng (Nam Phi) kéo dài thời gian vận chuyển và đẩy giá cước tăng mạnh ảnh hưởng lớn đến doanh nghiệp. Câu chuyện này một lần nữa bộc lộ điểm yếu của ngành logistics trong nước.

0:00 / 0:00
0:00
  • Nam miền Bắc
  • Nữ miền Bắc
  • Nữ miền Nam
  • Nam miền Nam
TS. Lê Quang Trung, Phó Tổng giám đốc Công ty Hàng hải Việt Nam, kiêm Phó chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA)
TS. Lê Quang Trung, Phó Tổng giám đốc Công ty Hàng hải Việt Nam, kiêm Phó chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA)

Để hiểu hơn các tác động bất lợi đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu cũng như các biện pháp phòng tránh rủi ro, chúng tôi có cuộc trao đổi với TS. Lê Quang Trung, Phó Tổng giám đốc Công ty Hàng hải Việt Nam, kiêm Phó chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA).

Căng thẳng biển Đỏ đang ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa của doanh nghiệp Việt Nam. Ông có thể cho biết những ảnh hưởng này và các biện pháp phòng tránh?

Căng thẳng biển Đỏ khiến các hãng vận tải lớn (Main Line Operator -MLO), phải thay đổi hải trình làm kéo dài thời gian vận chuyển từ 7 đến 10 ngày do phải đi vòng qua Mũi Hảo Vọng châu Phi. Thứ hai là ảnh hưởng đến chi phí, hiện nay giá cước và các phụ phí khác đều tăng thêm khoảng 80% trên tổng giá cước vận chuyển hàng hóa của doanh nghiệp, tức là tăng thêm khoảng 1.500-2.200 USD/container.

Sự tăng giá này không chỉ ảnh hưởng đến chi phí logistics của doanh nghiệp, mà còn làm ảnh hưởng đến các cam kết thương mại khác, ví dụ như thời hạn giao hàng, thu xếp kế hoạch làm hàng sản xuất. Mặc khác, một số mặt hàng nông thủy sản như trái cây hoa quả có thể bị ảnh hưởng chất lượng do quá trình tự chín trong khi vận chuyển. Do vậy rất cần có biện pháp đối phó.

Trong thời gian vừa qua, Bộ Công thương và VLA cũng rất chủ động trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp về cập nhật thông tin cũng như hướng dẫn họ theo dõi các diễn biến thực tế về giá cước, hay cập nhật lịch tàu mới để các công ty logistic phối hợp với các nhà sản xuất trong việc chủ động lập kế hoạch sản xuất và xuất nhập khẩu hàng hóa, tránh và giảm các phát sinh đến ùn tắc, các vấn đề liên quan đến các bất lợi khác.

Trước thực tế trên VLA có những khuyến cáo gì tới doanh nghiệp, và trong điều kiện vận tải biển đầy bất ổn như hiện nay các doanh nghiệp có cần mua bảo hiểm không?

Đối với những vấn đề liên quan đến logistic thì VLA và bản thân Tổng công ty Hàng hải Việt Nam cũng đã quán triệt tình trạng bất ổn này có thể còn kéo dài, bên cạnh các biến động về địa chính trị khác, như chiến tranh Israel -Hamas, xung đột kéo dài giữa Nga – Ukraina.

Do vậy, chúng tôi khuyến cáo các doanh nghiệp xuất nhập khẩu, các doanh nghiệp logistics phải rất chủ động theo dõi sát tình hình lên các phương án thích hợp làm việc trao đổi với các đối tác để lựa chọn trong một số trường hợp trong các chuỗi logistic. Đặc biệt là chuỗi logistics liên quan đến vận tải nội địa hay đối với một số mặt hàng có giá trị cao, thay vì thực hiện vận tải bằng đường biển một cách truyền thống thì nghiên cứu kết hợp các phương thức vận tải khác như vận tải đường hàng không, đường sắt hay xà lan. Đây là các hình thức logistic trong nội địa.

Còn đối với các đối tác mà người mua ở châu Âu hay ở Mỹ thì cần phải làm việc một cách cụ thể đề phòng cho một số trường hợp có thể kéo dài thời gian đóng hàng và nhận hàng. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng phải tiếp tục tìm kiếm và đa dạng các nguồn cung để hạn chế những ảnh hưởng bất lợi trong chuỗi cung ứng, nhất là khi tham gia ký kết hay đàm phán các hợp đồng thương mại, hợp đồng vận chuyển, các doanh nghiệp cần phải bổ sung ngay các điều khoản liên quan đến bồi thường, liên quan đến miễn trách nhiệm trong các tình huống khẩn cấp.

Các hợp đồng này đều phải mua bảo hiểm đầy đủ để phòng ngừa các rủi ro và hàng hóa bị tổn thất khi đi qua tuyến đường này gặp sự cố, hoặc bị giảm chất lượng do kéo dài thời gian vận chuyển. Đó là một số những khuyến cáo đối với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu và logistics.

Để nâng cao năng lực vận tải container quốc tế của Việt Nam, theo ông chúng ta cần phải làm gì?

Những ảnh hưởng đối với hoạt động xuất nhập khẩu và logistics này tại khu vực biển Đỏ hiện nay chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường châu Âu, bờ đông nước Mỹ và khu vực Bắc Mỹ, còn các tuyến vận tải khác như đi Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, khu vực Asean và các tuyến nội á hay nội địa về cơ bản không bị ảnh hưởng gì và vẫn tuân theo các quy luật cung cầu bình thường.

Vấn đề mà tôi muốn nhấn mạnh đó là ảnh hưởng liên quan đến chi phí xuất nhập khẩu, mà trực tiếp là ảnh hưởng đến các nhà xuất nhập khẩu của Việt Nam tại các thị trường châu Âu hay Mỹ. Song cũng phải khẳng định rằng các doanh nghiệp logistics Việt Nam không hề được hưởng lợi gì qua việc tăng giá cước, mà thực tế còn gây ra những khó khăn trong vấn đề tăng năng lực cạnh tranh hàng hóa xuất nhập khẩu của Việt Nam, còn lợi nhuận thu được từ việc giá cước tăng chủ yếu đi ra vào “túi” của các MLO.

Để nâng cao năng lực vận tải container quốc tế của Việt Nam và giảm sự phụ thuộc vào các MLO về lâu dài, ngành logistics trong nước cần phải đặt mục tiêu phát triển đội tàu biển Việt Nam và hệ thống cung ứng container lạnh. Muốn vậy, rất cần có một chính sách dài hạn trong đầu tư đội tàu biển quốc tế mang thương hiệu Việt Nam, khi đó chúng ta mới có thể chủ động khi có các vấn đề bất ổn như thế này là rất cần thiết. Bởi hiện nay có thể nói gần như 100% hàng hóa tuyến dài, như hàng hóa từ Việt Nam sang Mỹ, châu Âu và ngược lại đều do khoảng 10 MLO trên thế giới đảm nhận chứ Việt Nam chưa có một hãng tàu nào có size tàu đủ lớn, và có hệ thống để kết nối trực tiếp bằng tàu biển sang châu Âu và Mỹ.

Trân trọng cám ơn ông về cuộc trao đổi này.

Theo Bộ Công thương do ảnh hưởng căng thẳng từ biển Đỏ tàu chở hàng đã tránh sang tuyến đường dài hơn, di chuyển thêm từ 7 đến 14 ngày, và làm cho hàng hóa đi qua khu vực châu Âu chi phí dự kiến có thể tăng thêm từ 1.000 đến 2.000 USD/container.

Những mặt hàng bị ảnh hưởng nhiều gồm dệt may, da giày đồ gỗ cho đến các sản phẩm điện tử. Do đó bộ này yêu cầu các doanh nghiệp xuất khẩu các tuyến dài cần có biện pháp ứng phó kịp thời.

Theo Tạp chí Thị trường Tài chính Tiền tệ

Cùng chuyên mục Kinh tế ngành

Sầu riêng sẽ là yếu tố quyết định kim ngạch xuất khẩu rau quả tăng trưởng cao

Căng thẳng logistics tạo lợi thế để rau quả Việt Nam tăng xuất khẩu sang Trung Quốc

Bất ổn ở biển Đỏ và nước kênh đào Panama cạn kiệt khiến thời gian vận chuyển hàng hóa từ châu Âu, Bắc Mỹ sang Trung Quốc kéo dài và chi phí tăng cao, buộc doanh nghiệp Trung Quốc tăng mua hàng từ các nước Đông Nam Á trong đó có Việt Nam, tạo điều kiện để rau quả Việt Nam tăng kim ngạch xuất khẩu ở thị trường tỷ dân.

Sau xoài hạt lép đến gấc và chuối lần đầu tiên xuất sang Hàn Quốc mở ra nhiều triển vọng cho ngành rau quả Kim ngạch xuất khẩu rau quả đạt 5,6 tỷ USD trong năm 2023
Cây gấc - Ảnh minh họa

Sau xoài hạt lép đến gấc và chuối lần đầu tiên xuất sang Hàn Quốc mở ra nhiều triển vọng cho ngành rau quả

Lô gấc đông lạnh xuất khẩu có khối lượng hơn 4 tấn, trị giá gần 10.000 USD của nông dân tỉnh Bắc Giang lần đầu tiên được xuất khẩu sang Hàn Quốc. Trước đó, vào ngày 19/02, An Giang tổ chức Lễ công bố xuất khẩu 13 tấn xoài hạt lép và tiếp đến là chuối của Đắk Lắk cũng lần đầu tiên xuất sang Hàn Quốc, mở ra triển vọng cho 3 loại trái cây độc đáo của Việt Nam.

Kim ngạch xuất khẩu rau quả đạt 5,6 tỷ USD trong năm 2023 Sầu riêng giúp kim ngạch xuất khẩu rau quả sẽ cán đích trước 2 năm so với mục tiêu
Gạo xuất khẩu - ảnh minh họa

Giá lúa gạo giảm mạnh, doanh nghiệp đã ký hợp đồng lãi lớn

Diễn biến giá lúa gạo thị trường trong nước đang trong xu hướng giảm, tính từ ngày mùng 6 Tết Âm lịch (15/2) đến hôm nay giá lúa giảm 1.000 đồng/kg, tương đương 2.000 đồng/kg gạo. Giá lúa giảm mạnh thương lái chịu mất cọc, còn những doanh nghiệp đã ký hợp đồng bán gạo trước Tết đều có lời.

Doanh nghiệp Việt Nam thắng áp đảo gói thầu 500.000 tấn gạo của Indonesia Indonesia mở thầu 500.000 tấn gạo, cơ hội nào cho các doanh nghiệp Việt?
Các dự án đầu tư hạ tầng cơ sở, lĩnh vực điện, giao thông… là một trong những lĩnh vực được quan tâm. (Ảnh: Int)

Tín dụng năm 2024 sẽ hướng vào những lĩnh vực nào?

Theo Phó Thống đốc NHNN, để điều hành chính sách tín dụng có hiệu quả, có trọng tâm trọng điểm ngay từ đầu năm, NHNN xác định tập trung vốn vào các lĩnh vực trọng tâm, trọng điểm như các dự án đầu tư hạ tầng cơ sở, lĩnh vực điện, giao thông…

Thanh khoản trên thị trường bất động sản phục hồi giúp tăng trưởng tín dụng được cải thiện Hơn 1 nghìn tỷ USD tín dụng đã được bơm vào nhóm 'ngân hàng bóng tối' tại Mỹ
Ghe chở lúa - ảnh minh họa

Giá lúa gạo nhiều khả năng vẫn ổn định khi vào mùa thu hoạch rộ

Theo AgroMonitor, sáng sớm ngày 15/2, tức ngày mùng 6 Tết Nguyên đán các ghe gạo và ghe lúa về tấp nập tại dọc sông khu vực Lấp Vò - Đồng Tháp. Các kho mở cửa khai trương mua nhiều, ghe gạo về nhiều. Chủ yếu là gạo từ Campuchia về.

Các yếu tố nào sẽ tác động lên thị trường gạo xuất khẩu trong năm 2024? GACC nâng số doanh nghiệp Việt Nam được phép xuất khẩu gạo sang Trung Quốc lên 41 doanh nghiệp
Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu thực hiện nghi thức phát lệnh làm hàng đầu xuân tại cảng TCIT

Thủ tướng Phạm Minh Chính dự Lễ đón tàu hàng quốc tế và phát lệnh làm hàng đầu Xuân tại cảng Quốc tế Tân cảng - Cái Mép

“TCSG phải tham gia phát triển các cảng biển để kết nối các cảng thuỷ nội địa với các cảng quốc tế lớn của nước ta; phải hỗ trợ các địa phương nơi có cảng biển của đơn vị phát triển logistics tốt hơn, góp phần giảm chi phí logistics, nâng cao sức cạnh tranh cho hàng hoá Việt Nam, nhất là nông sản”, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh tại lễ phát lệnh làm hàng đầu Xuân tại cảng Quốc tế Tân cảng - Cái Mép.

TCSG đón 75 chuyến tàu với sản lượng thông qua 72 nghìn Teus trong tuần đầu Tết Nguyên đán
Kinh tế thế giới 2023 và triển vọng 2024: Thuận lợi, khó khăn và cơ hội nào cho Việt Nam?

Kinh tế thế giới 2023 và triển vọng 2024: Thuận lợi, khó khăn và cơ hội nào cho Việt Nam?

Sự đảo chiều chính sách của Ngân hàng Dự trữ liên bang Mỹ (FED) và Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) có thể xảy ra từ khoảng giữa năm 2024, còn các thị trường đang phát triển sẽ bắt đầu chu kỳ nới lỏng sớm hơn. Trong bối cảnh đó, Việt Nam đang được các tổ chức quốc tế đánh giá tích cực về triển vọng kinh tế, áp lực tỷ giá sẽ bớt “xanh” hơn khi FED, ECB giảm lãi suất cơ bản.

Chính sách tiền tệ 2024: Kỳ vọng giảm lãi suất cho vay dù đang ở mức thấp kỷ lục Kỳ vọng FED hạ lãi suất tháng 3/2024 giảm dần, chứng khoán Mỹ mất điểm
Ông Nguyễn Văn Nên và các đại biểu thực hiện nghi thức phát lệnh làm hàng đầu xuân Giáp Thìn

TCSG đón 75 chuyến tàu với sản lượng thông qua 72 nghìn Teus trong tuần đầu Tết Nguyên đán

Với vai trò là đơn vị dẫn đầu trong lĩnh vực kinh tế biển, cùng với 3 trụ cột kinh doanh gồm: Khai thác cảng; dịch vụ logistics; vận tải và dịch vụ biển, Tổng công ty Tân cảng Sài Gòn vừa tổ chức Chương trình phát lệnh làm hàng đầu xuân Giáp Thìn 2024. Đây là hoạt động truyền thống hàng năm của đơn vị mỗi dịp Tết đến, Xuân về.

Hệ thống logistics của Tân Cảng Sài Gòn là điểm cộng thu hút đầu tư vào tỉnh Bình Dương Tân Cảng Sài Gòn “bắt tay” cảng Phnompenh phát triển logistics tuyến Việt Nam – Campuchia
THỜI CƠ NÂNG HẠNG

THỜI CƠ NÂNG HẠNG

2023 là năm đầu tiên sầu riêng được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này đã lên đến 2,5 tỷ USD. Bên cạnh sầu riêng, còn các mặt hàng nông sản như yến sào, khoai lang, thanh long, nhãn, chôm chôm, chuối, vải… đã xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc.

Nước Mỹ đã từ con số không trở thành nước xuất khẩu khí đốt nhiều nhất thế giới như thế nào? Trung Quốc chính thức trở thành nước xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới
Nhộn nhịp sinh khí xuất hàng tại cảng của Nhà máy Đạm Cà Mau trong dịp cuối năm

Một thương hiệu phân bón của Việt Nam chính thức “thâm nhập” thị trường Úc và New Zealand

Trong không khí những ngày đầu năm mới 2024, Công ty Cổ phần Phân bón Dầu khí Cà Mau (PVCFC, Hose: DCM) đã chuẩn bị lô hàng phân bón chất lượng cao để chính thức xuất khẩu sang các thị trường Australia và New Zealand.

Phân bón Cà Mau tặng 7.000 phần quà đến bà con nghèo ở mọi miền đất nước Ngành phân bón xin được chịu thuế giá trị gia tăng
Ông Đỗ Hà Nam, Phó chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), Chủ tịch HĐQT kiêm TGĐ Intimex Group

2024 SẼ TIẾP TỤC LÀ NĂM THÀNH CÔNG CỦA GẠO VIỆT

Năm 2023 ngành lúa gạo Việt Nam đã lập “2 đỉnh” mới về giá và lượng xuất
khẩu gạo, kim ngạch xuất khẩu, tuy nhiên nhìn vào toàn chuỗi giá trị ngành
hàng vẫn còn những điểm nghẽn cần tháo gỡ.

Doanh nghiệp phải có hợp đồng xây dựng vùng nguyên liệu mới đủ điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo Lợi thế độc quyền xuất khẩu gạo thơm nhẹ của Việt Nam có thể bị mất vào tay Thái Lan
Chế biến cá tra

Thách thức mới và lớn của ngành thủy sản năm nay là vận tải biển qua kênh đào Suez và Panama

Bất ổn ở Biển Đỏ khiến hành trình vận chuyển giữa châu Á, châu Âu và Bờ Đông Bắc Mỹ trở nên dài hơn, giá cước vận tải tăng mạnh và bảo hiểm hàng hóa tăng. Mới đây có tin tuyến vận chuyển qua kênh đào Panama cũng bị ảnh hưởng vì mực nước thấp, nên lưu lượng vận tải container qua đây bị giảm.

Xuất khẩu thủy sản đặt mục tiêu kim ngạch khiêm tốn với 9 tỷ USD trong năm 2024 Lợi nhuận doanh nghiệp thủy sản kỳ vọng tăng 20-30% năm 2024 khi xuất khẩu phục hồi nửa cuối năm
Vinafood 2 là một trong các doanh nghiệp Việt Nam trúng thầu Bulog

Doanh nghiệp Việt Nam thắng áp đảo gói thầu 500.000 tấn gạo của Indonesia

Cơ quan Lương thực quốc gia Indonesia (Bulog) gọi thầu quốc tế mua 500.000 tấn gạo trắng loại 5% tấm, mở vào ngày 29/01/2024. Các nguồn gốc cung cấp được chấp nhận, gồm: Việt Nam, Thái Lan, Myanmar, Campuchia, Pakistan, Ấn Độ và Trung Quốc. Tổng khối lượng gạo Việt Nam trúng thầu Bulog là khoảng 351.100 tấn gạo trắng loại 5% tấm.

Indonesia mở thầu 500.000 tấn gạo, cơ hội nào cho các doanh nghiệp Việt? Các yếu tố nào sẽ tác động lên thị trường gạo xuất khẩu trong năm 2024?
Tôm nuôi - ảnh minh họa

Ngân hàng Hà Lan muốn đầu tư 15 triệu USD vào Camimex Group

Ngân hàng Phát triển Doanh nghiệp Hà Lan cho biết đang xem xét khả năng đầu tư 15 triệu USD (tương đương 370 tỷ đồng) vào Công ty CP Camimex Group (HoSE, mã CMX), một trong những doanh nghiệp xuất khẩu tôm hữu cơ hàng đầu thế giới của Việt Nam.